Burgumse vindt dubbele molensteen én waterput in haar tuin

Heleen Franke woont nu een jaar of negen aan de Molenweg in Burgum, op nummer 14. Al die negen jaar heeft ze gedoe met de waterafvoer. Omdat ze sinds kort haar badkamer laat vernieuwen, wilde zo ook meteen het afvoerprobleem oplossen. Dus sloeg ze, “met hulp van een paar sterke mannen”, aan het graven.

Door Gerrit van der Meer

Behalve veel puin, vond ze tot haar verrassing ook twee molenstenen, op elkaar, én een waterput, gemetseld met ouderwetse ‘gieltsjes’. Frappant is dat er ook een restant van een oude boom in de put is te zien. Over de molenstenen en de put was haar niks verteld door vorige eigenaar-bewoners. Maar helemaal verbaasd is ze niet, want in het erf van haar buren op nummer 16 zijn óók molenstenen verwerkt.

Korenmolen

Dát er vroeger een (koren-)molen stond, was haar wél bekend. “De molenaarswoning moet rond 1780 gebouwd zijn, is mij verteld”, zegt mevrouw Franke (voor zover bekend geen familie van bekende Burgumer Douwe Franke). “Ik woonde in Amsterdam en wilde na mijn vervroegd pensioen graag naar het Noorden van het land, waar ik in vakanties al vaak kwam”, vertelt ze.

De vorige eigenaar van (een deel van) de molenaarswoning (Molenweg 14 en 16) was Klaas Douma. “Hij heeft bij zijn verhuizing naar De Yp hier in Burgum ook een molensteen mee laten verhuizen”, weet mevrouw Franke.

Margreet Eversen

Margreet Eversen diepte informatie op voor Streekmuseum Burgum, nu Observeum, waar ook mevrouw Franke over beschikt: een foto van een gravure én een tekst van Eversen: “Aan de Molenweg (in Burgum) stond vroeger een korenmolen bij de royale molenaarswoning, die er nog steeds staat. Op een gravure uit de tweede helft van de 18^e eeuw staat op die plaats een standaardmolen afgebeeld. Deze werd later vervangen door een stellingmolen. De laatste molenaar was Okke Jans Douma, die dit beroep uitoefende van 1913 tot 1920. Daarna werd de molen afgebroken.”

Olieverfschilderij van Anne Tjibbes van der Meulen (met AI bewerkt). Met als inzet de gevonden molenstenen aan de Molenweg te Burgum. - Schilderij: Anne Tjibbes van der Meulen

Eversen: “De gravure is gemaakt naar een olieverfschilderij van Anne Tjibbes van der Meulen, zoon van de bekende Tjibbe Geerts van der Meulen (…). Vermoedelijk is het schilderij omstreeks 1885 gemaakt. (Foto: Margreet Eversen).”

In tweeën gedeeld

Amateur-historicus Siebe Siebenga uit Burgum vond ook enige informatie, die in lijn is met wat Eversen ontdekte: “De laatste molenaar was Okke Jans Douma, die hier molenaar was van 1913 tot 1920. Daarna werd de molen afgebroken. Voorgangers waren Westerlaan, Sije van der Heide en Anne Thijs van der Hoek. Deze laatste trouwde met Johanna van der Heide, een dochter van Sije van der Heide en Uilkjen Thaedes Boonstra. Na hun huwelijk is de molenaarswoning in tweeën gedeeld.”

Mevrouw Franke kreeg het advies, de waterput niet vol zand of beton of modder te gooien. “Het is natuurlijk een wel. Dus als je ‘m dichtgooit, komt het water op een andere manier omhoog. Dat kan slecht uitpakken!” De kunst wordt dus, om de waterput weer goed af te sluiten, nadat de rioolbuis op de juiste manier (goed aflopend) is verlegd. “En dan dek ik de dubbele molensteen ook weer af. Die ligt niet in de weg.”

Burgumer molen voorheen gesitueerd aan de Molenweg met als inzet de gevonden molenstenen. - Foto: Onbekend / Actief Media