SKS viert 80-jarig bestaan met ‘spektakel-téater’ in Sluisfabriek van Drachten
AlgemeenDe stichting Sintrale Kommisje Skûtsjesilen (SKS) viert het 80-jarig bestaan in oktober 2025 met ‘spektakel-téater’ in de Sluisfabriek in Drachten. De titel is er al: ‘Dreamskûtsje’, evenals de website ‘dreamskutsje.frl’, zonder ‘dakje’ op de u.
Bedenker is tekstschrijver en zanger Jan Tekstra. Hij voert het idee ook uit, samen met Kees Botman (vormgeving) en Pieter Stellingwerf (regie) van BUOG in Leeuwarden, plus tientallen acteurs, van wie de meesten nog gevonden moeten worden.
‘Dreamskûtsje’
Hoofdpersoon wordt Femke (actrice Suzanna Pleiter), die als gevolg van een ongeval in coma raakt, maar nog wel kan dromen. In de droom keert ze terug naar het begin van de SKS in 1945, wordt ze ook zwanger van haar elfde kind én heeft ze de ambitie om schipper te worden op een SKS-skûtsje. Een andere hoofdrol is weggelegd voor haar broer Douwe (gespeeld door Raymond Muller). Hij is afgestudeerd aan de TU Delft en bedenkt dat het eerlijker is om veertien nieuwe, volledig identieke skûtsjes te bouwen, met behulp van een 3D-printer!
Met z’n drieën presenteerden de drie makers hun plan donderdagmiddag 3 april 2025 in de cafézaal van de Sluisfabriek en daarna in het voorstel deel van de grote loods, met instemmend gehoor van onder andere burgemeester Fred Veenstra van Smallingerland en SKS-voorzitter René Nagelhout. Hun organisaties zijn mede-sponsoren van het plan.
Vrouwelijke skûtsjeschipper
“It wurdt net in skiednisferhaal, dêrfoar kinst better nei in museum gean”, licht Tekstra toe. De fantasie van een vrouw die skûtsjeschipper wil worden op een skûtsje van de SKS staat voorop. Strikt genomen is dit statutair wel mogelijk, als de schipper maar ‘neiteam’ is van een vroegere beroepsschipper op een skûtsje. Maar feitelijk is het nog nooit gebeurd. Dit in tegenstelling tot diverse skûtsjes in de IFKS.
Jubileumboek
Het bestuur van de SKS had een mooi feest in gedachten toen de organisatie in 2020 75 jaar bestond. Maar het coronavirus zorgde er voor dat dit niet kon. “Der kaam wol in jubileumboek, it earste eksimplaar is oerhandige oan kening Willem Alexander, mar dêr moast it by bliuwe”, memoreerde SKS-voorzitter René Nagelhout in de Sluisfabriek in Drachten.
Jan Tekstra kondigde spontaan tijdens een live-uitzending van Omroep Max in 2020 aan, dat er bij het 80-jarig bestaan in 2025 maar een theatervoorstelling moest komen. Dat lijkt nu dus daadwerkelijk te lukken, in de tweede helft van oktober, tijdens de kerstvakantie.
Alle 14 skûtsjes SKS naar Drachten
Alle 14 SKS-skûtsjes moeten dan naar Drachten komen, is het streven van de organisatoren. Voorafgaand aan de (eerste paar?) voorstellingen kan er worden gegeten in een loods van de werf van Haico van der Werff, ook aan de westkant van Drachten. “Wy sille sjen dat wy de loads op ‘e tiid leech krije”, zegt Van der Werff.
Burgemeester Fred Veenstra verwees naar een internationaal congres, woensdag 2 april in De Lawei in Drachten, over autonoom werkende systemen. “Technology, kennis en fakmanskip binne eigen oan Drachten en omkriten. Dat seagen jo ek yn de tiid dat der yn Drachten skûtsjes boud waarden, op fjouwer ferskillende werven. Dy fan Haico van der Werff is dêr as iennichste fan oerbleaun.”
