Een steenmarter op jacht
Een steenmarter op jacht Foto: Shutterstock

Steenmarterbeheer draagt bij aan nestsucces weidevogels

Algemeen

Meer weidevogeleieren komen uit als de steenmarter beheerd wordt. Dat wijst de evaluatie van de pilot steenmarterbeheer (2017-2022) uit. Het percentage uitgekomen nesten bij optimaal steenmarterbeheer nam gemiddeld met 28 procent toe in de pilotgebieden. 

Uit cameraonderzoek bij weidevogelnesten blijkt dat veel nesten verloren gaan, omdat steenmarters de eieren opeten. Daarom is de proef steenmarterbeheer van 2017 tot en met 2022 uitgevoerd. Daarbij is onderzocht wat het effect is van het vangen en doden van steenmarters op het percentage uitgekomen nesten. De proef startte in 2017 in het gebied Soarremoarre bij Akkrum. Vanaf 2020 is dat uitgebreid naar in totaal acht gebieden, in 2021 naar veertien en het jaar 2022 naar negentien gebieden. Het gaat om gebieden waar boeren het weidebeheer al afstemmen op weidevogels. Bijvoorbeeld door later te maaien of het land in stroken te maaien (mozaïekbeheer).

Nestsucces

De resultaten werden gemonitord met ongeveer 3800 wildcamera’s. De proef laat zien dat wanneer het steenmarterbeheer optimaal is uitgevoerd (aangevuld met beheer van de vos), het percentage uitgekomen nesten opvallend toeneemt. Waar dat vóór de proef gemiddeld vijftig procent was, is dat nu gemiddeld 78 procent. Het aandeel van de steenmarter in het totale nestverlies (de niet uitgekomen nesten) was 3,5 procent bij optimaal beheer van de predatoren. Dit was 17,7 % in het jaar voorafgaand aan de proef.

Wat verder opvalt is dat er jaarlijks een vrij constante instroom van nieuwe steenmarters in de pilotgebieden is. Om het beheer effectief uit te voeren dient het steenmarterbeheer dus elke winter en voorjaar opnieuw te worden uitgevoerd. Ook laat het onderzoek zien dat het doden van steenmarters niet leidt tot hogere nestpredatie door andere soorten.

“Predaasjebehear is ek fan belang”

Gedeputeerde Douwe Hoogland: “Wy hawwe ús belied foar it behâld fan greidefûgels yn de Nota Weidevogels 2021-2030 beskreaun. Mei dit belied wolle wy it weromrinnen fan de greidefûgeloantallen omkeare nei in opgeande line. Goed behear fan de greiden is dan wichtich, mar it predaasjebehear is dêr ek ûnderdiel fan.”

Steenmarterbeheer in 2023

Op basis van de resultaten van de proef heeft de Faunabeheereenheid Friesland voor het weidevogelseizoen 2023 een ontheffingsaanvraag voor steenmarterbeheer in de negentien proefgebieden aangevraagd. Dit is aangevuld met nog eens zeven nieuwe gebieden. De proef steenmarterbeheer was een samenwerking van de provincie Fryslân met de partners van het zogeheten Olterterp-overleg (met natuur- en landschapsbeheerders, agrariërs en wildbeheerders).

19 proefgebieden

De 19 proefgebieden dit jaar waren: Soarremoarre, Workumerwaard en Workumerommelanden, Skriezekrite Idzegea, Skrok & Skrins en Rûnom, Fjûrlannen, St. Johannesga, Lytse Deelen, Feanhoop, Janssenstichting, De Ontginning, Raard, Kollum, Zwagermieden, Bolsward, Meamerter- en Wammerterpolder, Anjumerkolken, Tusken Wâld en Ie en de Haskerveenpolder.

Tjalling Werkman en Frank van Dijk (r).
Koning Willem-Alexander schenkt portret van Friese vormgever in bruikleen aan gemeente Noardeast-Fryslân Algemeen 4 uur geleden
Sterk optreden van Dyon van der Bie in Oschersleben bekroond met podium en rookieprijs.
Sterk optreden van Dyon van der Bie in Oschersleben bekroond met podium en rookieprijs Algemeen 4 uur geleden
Vocalibre brengt Italiaanse barok tot leven in Drachtster kerk
Vocalibre brengt Italiaanse barok tot leven in Drachtster kerk Algemeen 6 uur geleden
Oud en jong beleefde een onvergetelijke dag met records, in zwemcentrum De Welle in Drachten
Spanning in en rond het water en records bij zwembad De Welle in Drachten Algemeen 7 uur geleden
Nog plaats voor ondernemers bij Broodfondsen in Friesland.
Nog plaats voor ondernemers bij Broodfondsen in Friesland Algemeen 8 uur geleden
Molen de Zwaluw open op 9 mei 2026 Nationale Molendag.
Molen de Zwaluw open op 9 mei Nationale Molendag Algemeen gisteren
Tryater speelt 'Fierder nei it noarden' in garages.
Tryater speelt ‘Fierder nei it noarden’ in garages Algemeen 4 mei, 15:00
Een oud legervoertuig in de Tweede Wereldoorlog rijdt door Burgum.
Historische legervoertuigen trekken veel bekijks in Burgum Algemeen 4 mei, 14:33
Herdenkingsconcert bij Landgoed de Klinze in Aldtsjerk.
Herdenkingsconcert bij Landgoed de Klinze in Aldtsjerk Algemeen 4 mei, 14:03
De Ypey Mole bij de Ryptsjerksterpolder zorgt tijdens winterse schaatsdagen voor een kenmerkend Hollands landschap.
Veiligheid rondom molens in Fryslân krijgt extra aandacht Algemeen 4 mei, 13:45
Voormalige waterwinput Skûlenboarch. Aan de overkant (de westkant van het zuidelijke deel) is te zien dat er werkzaamheden zijn begonnen voor een nieuw zonnepanelenpark. Die werden door Skûlenboarch BV stilgelegd na een dwangsom van de provincie Fryslân van 95.000 euro per dag. Er moest eerst een nieuwe natuurtoets komen en worden goedgekeurd. Daar is inmiddels sprake van, volgens Skûlenboarch BV.
“Skûlenboarch BV mag van provincie Fryslân weer aan de slag met zonnepanelenpark” Algemeen 4 mei, 12:06
Benefiet concert Oekraïense zangers
Benefiet concert Oekraïense zangers Algemeen 4 mei, 11:00
Kinderopvangorganisatie Kinderwoud.
PO De Bistebus yn Burgum ferlinget it sertifikaat foar twatalich wurkjen Algemeen 4 mei, 10:00