Kinderen in Friesland gaan volop buitenspelen in de winter

Buitenspelen in de winter moet vanzelfsprekend worden. Terwijl kinderen de afgelopen decennia steeds minder buiten zijn gaan spelen, is het in de wintermaanden helemaal bar en boos met het gebrek aan frisse buitenlucht en beweging. Om dit tij te keren organiseren IVN Natuureducatie en kinderopvangorganisatie Humankind dit jaar voor de derde keer de campagne ‘Hartje Winter’. In de provincie Friesland doen 50 kinderopvanglocaties en zo’n 2700 kinderen mee. 

Basisschool Bernewird - Boarnwert
In Boarnwert op basisschool Bernewird willen ze kinderen zoveel mogelijk bewust maken van wat er gebeurt in de natuur en nu in de winter. Leerkracht van groep 7 en 8, Joanneke Romkema, vertelt dat kinderen zo ontdekken dat dit veel meer is dan ze eerst dachten en dat ze onderdeel zijn van de natuur. “We vinden het erg leuk kinderen te leren hoe de natuur eruit ziet, wat er gebeurt met de dieren in de winter en waar hun eten vandaan komt. We maken vetbolletjes voor de vogeltjes en en ook zijn we bezig het plein te vergroenen. Het leuke hiervan is dat dit veel leven aantrekt, wat echt prachtig is om te zien.”

Minder buiten spelen
Buiten spelen in het groen is goed voor de motoriek, concentratie en gezondheid, zo bewijst wetenschappelijk onderzoek. Desondanks is buiten spelen sterk op zijn retour. In de winter spelen kinderen gemiddeld slechts acht uur per week buiten. Dat is de helft minder dan in de zomermaanden. En dan is er ook nog een flinke groep, zo’n 1 op de 6 kinderen, die nooit buiten speelt (onderzoek Kantar Public in opdracht van Jantje Beton).

Om tegenwicht te bieden aan de vele schermtijd en het binnen zitten van kinderen hebben IVN Natuureducatie en Humankind enkele jaren geleden de handen ineengeslagen en de campagne ‘Hartje Winter’ ontwikkeld, een programma, boordevol winterse activiteiten en spelletjes buiten voor alle kinderdagverblijven en BSO’s in Nederland. Zo ontdekken kinderen al op jonge leeftijd dat er niets fijner is dan buiten spelen.

Peuteropvang Kidsfirst Jodocus - Feanwâlden
Bij peuteropvang Joducus geven ze ouders het advies hun kinderen warm aangekleed naar de opvang te brengen. “Wy boartsje in protte bûten, ek al is it no winter”, vertelt medewerkster Tineke Hiemstra. “Wy spylje ferstoppertsje en tikkertsje om lekker in beweging, en waarm te bliuwen. As der snie en iis leit, ûntdekke wy dat allegear mei de bern en wurde der fansels mei snieballen smiten. Sa leare de bern de leuke kant fan it kâld wêze.”

Koud en nat
“In de winter is naar buiten gaan een extra uitdaging. Het is koud en nat, wat de drempel verhoogt. Maar het is natuurlijk wel heel gezond”, licht Marijke Koekkoek, manager Pedagogiek en Kwaliteit van Humankind het programma toe. “Daarom is er gekozen voor activiteiten waar iedereen blij van wordt, zoals spelen met de wind, schilderen in de sneeuw, winters koken en verhalen vertellen rond een kampvuur. De boodschap is: naar buiten gaan is leuk.”

Marc Veekamp, projectleider kinderopvang bij IVN Natuureducatie, onderschrijft dit volledig. “Het is een treurige constatering dat kinderen helaas steeds meer binnen zitten en dan vaak achter een schermpje, terwijl buiten spelen juist zo goed is voor de ontwikkeling. Voor een gezonde toekomst voor onze kinderen is het belangrijk dat hiervoor aandacht is.”

Kinderopvang Le Petit Papillon - Drachten
Tijdens de rondleidingen voor ouders wordt er steevast verteld dat er een hoop buiten wordt gespeeld, ook in de koude maanden. Savannah Wereldsma vertelt er dan bij dat er bijna geen dag is dat het de hele dag regent. “En als het wel regent, doen we de regenjassen aan. Wij hechten heel veel waarde aan buiten spelen.” De opvang beschikt over acht buitenbedjes en een grote speelplaats. Ook gaan ze geregeld naar het bos. “Ik ben ook trots op onze beleeftuin en de muziekboog waaronder we vaak spelletjes en dansjes doen.”

Het buitenspeelprogramma ‘Hartje Winter’ duurt drie weken. In heel Nederland doen ruim 3100 kinderopvanglocaties en bijna 100.000 kinderen mee met het winterse buitenspeelprogramma.