Op zoek naar jezelf in een musical die niet over autisme gaat

In de nieuwe musicalcomedy Stoornis of my Life staan twee broers centraal: Jasper, die autisme heeft, en Willem. Acteur Alex Klaasen putte hiervoor uit zijn eigen leven, hij groeide op met een broer met autisme. Zelf speelt hij Jasper, Willem wordt afwisselend gespeeld door Jim Bakkum en Soy Kroon. De voorstelling staat op 26 en 27 november in De Lawei in Drachten.

Met Stoornis of my Life gaat een grote wens van Alex Klaasen (49) in vervulling: ‘Ik wilde al een tijd een eigen musical maken, met een nieuw verhaal en nieuwe muziek. Een comedy ook, want dat is mijn stijl. Ik hou van de lach.’

Op zoek naar jezelf

Stoornis of my Life draait om de relatie tussen twee broers: Jasper, die autisme heeft, en Willem, afwisselend gespeeld door Jim Bakkum en Soy Kroon. Die vindt dat zijn broer te beschermd is opgevoed. Als hun moeder Marga, die altijd alles regelde, plotseling overlijdt, ziet Willem een kans voor Jasper op een ‘normaal’ leven. Jim Bakkum (38): ‘Willem is een soapacteur, hij speelt in de serie Lange dagen, korte nachten. Hij ziet er altijd uit om door een ringetje te halen. Na de dood van hun moeder vindt hij vindt dat Jasper het leven in moet: ga solliciteren, ga daten, ontmoet nieuwe mensen.’ Soy Kroon (30): ‘Willem is ontzettend perfectionistisch, zo is hij opgevoed: hij was de ‘perfecte broer’. Ik heb gemerkt dat het een snelle jongen is, iemand van de makkelijke oplossingen, zo van: dat doe je toch even? Maar hij komt erachter dat het voor Jasper allemaal niet zo makkelijk is.’

Schikken naar je broer

Alex Klaasen haalde de inspiratie voor Stoornis of my Life uit zijn eigen leven, hij groeide op met een oudere broer met autisme: ‘Het zorgde voor inspiratie, uitdaging, humor en irritatie. Hoe ouder ik word, hoe meer ik erachter kom dat dit gegeven heel vormend is geweest voor mij. Het zit veel meer in mij dan ik me realiseerde. En wat doe ik dan? Ik maak er een voorstelling over.’ Zijn broer kreeg pas vrij laat de diagnose autisme op zijn negentiende. ‘Dat label gaf hem rust. Hij had zo lang zijn best gedaan om erbij te horen, gedacht: ik moet het eruit laten zien alsof ik het allemaal kan. In de voorstelling roept Jasper op een gegeven moment naar zijn broer Willem: “Jij bent de broer die wel gelukt is”, zo voelt dat voor hem. Dat minderwaardigheidsgevoel heeft mijn broer ook nog steeds.’ Jim: ‘Voor Willem is het andersom: hij heeft zich moeten aanpassen aan een broer die meer zorg nodig had. Maar na de dood van hun moeder realiseren ze zich allebei dat ze alleen nog elkaar hebben. De broers groeien naar elkaar toe en dat is mooi om te zien.’ Soy droog: ‘Het is ontroerend, maar er zitten ook hele rare scènes in met zuurdesembroden die ineens gaan dansen. Dat je denkt: waar ben ik nu weer in terecht gekomen?’ Alex grinnikt: ‘Mijn broer heeft een kinderlijke humor, hij houdt enorm van poep- en piesgrappen, dus die zitten er ook in. Vind ik zelf trouwens ook heel leuk.’

Geen stereotypes

De ondertitel van Stoornis of my Life is: de musical die niet over autisme gaat. Alex Klaasen: ‘Er zijn zo veel vormen van autisme, ik hoop dat mensen zien dat het geen stereotypes zijn. Voor mij is de voorstelling geslaagd als het publiek iets meer snapt van de wereld van mensen met autisme.’ Jim Bakkum: ‘Ik denk dat deze musical mensen uitnodigt om verder te kijken dan hun neus lang is. Wij denken al snel: mensen met autisme moeten meedoen aan onze wereld. Maar misschien moeten wij juist wat meer moeite doen om in hun wereld te stappen.’